تولید اثری هنری برای کنگره ۴ هزار شهید برایمان افتخار است/ با هنر بانوان گلستان به فداکاری شهدا ادای احترام می‌کنیم

به‌گزارش روابط‌عمومی اداره‌کل میراث‌فرهنگی، گردشگری و صنایع‌دستی گلستان، پاسداشت شهدا در این روایت، با زبان هنر بیان می‌شود؛ با نخ‌هایی که رنگ می‌گیرند، چله‌هایی که آماده می‌شوند و گره‌هایی که با صبوری بر دار قالی می‌نشینند. در مسیر تولید تابلوفرش ویژه دومین کنگره ملی ۴ هزار شهید گلستان، مهارت هنرمندان و همراهی یک مجموعه تولیدی به هم رسیده است تا یادمانی برای این رویداد ملی شکل بگیرد؛ یادمانی که ارزش آن، هم در ظرافت هنر ایرانی و هم در نیت پدیدآورندگانش ریشه دارد.

مریم علیانی‌نژاد، مدیرعامل شرکت تعاونی ابریشم خزر، نقطه آغاز فعالیت مجموعه خود را توانمندسازی بانوان عنوان کرد و گفت: این تعاونی را در سال ۱۴۰۰ با هدف توانمندسازی زنان تأسیس کردم و در کنار فعالیت‌های تولیدی، اجرای کارهای فرهنگی نیز همواره برایمان اهمیت داشته است.

مسئولیتی که با نام شهدا پذیرفته شد

علیانی‌نژاد درباره چگونگی سپرده‌شدن این سفارش به تعاونی توضیح داد: معاونت صنایع‌دستی و هنرهای سنتی استان گلستان پیشنهاد تولید این تابلوفرش را مطرح کرد. وقتی متوجه شدم اثر برای کنگره شهداست، استقبال کردم. با وجود نگرانی‌ها و حساسیت‌هایی که چنین کاری دارد، دوست داشتم قدمی در این مسیر بردارم و مسئولیت آن را پذیرفتم.

او در پاسخ به این پرسش که پذیرفتن این مسئولیت چه معنایی برایش داشته است، بیان کرد: تولید اثری برای کنگره ملی ۴ هزار شهید استان گلستان، افتخار بزرگی برای من بود. این کار را نوعی ادای احترام به مقام شهیدان و زنده نگه‌داشتن یاد و راه آنان می‌دانم و خوشحالیم که می‌توانیم سهم کوچکی در پاسداشت فداکاری‌هایشان داشته باشیم.

مدیرعامل تعاونی ابریشم خزر ادامه داد: این سفارش برای ما کاری حیثیتی و مسئولیتی مهم بود. طرح را با چند شرکت در میان گذاشتم و پس از بررسی، مجموعه‌ای معتبر در تبریز را برای طراحی و آماده‌سازی سفارش انتخاب کردیم. پس از طراحی و ویرایش‌های نهایی، رنگرزی نخ‌ها با حساسیت بالا انجام شد و تلاش کردیم مواد اولیه مرغوبی در اختیار بافنده قرار بگیرد.

از چله‌کشی تا بافت، سهم هر هنرمند در خلق اثر

علیانی‌نژاد با معرفی هنرمندان مشارکت‌کننده گفت: بافت تابلوفرش به ام‌البنین رضایی سپرده شده است؛ هنرمندی با ۴۰ سال سابقه بافت که از ماهرترین بافندگان مجموعه ماست. چله‌کشی را نیز مهدیه عسگری انجام داده و طراحی و رنگرزی، با همکاری مجموعه‌ای معتبر و هنرمندان فعال در تبریز صورت گرفته است.

او افزود: پس از آماده‌شدن دار و انجام چله‌کشی، دار را به خانه بافنده منتقل کردیم و هماهنگی‌ها و توضیحات لازم درباره اجرای کار انجام شد. محدودیت زمان از ابتدا یکی از دغدغه‌های اصلی ما بود و لازم بود مراحل مختلف با دقت و هماهنگی پیش برود.

این فعال حوزه صنایع‌دستی درباره آماده‌سازی نقشه توضیح داد: طراحی اثر در تبریز انجام شده و ویرایش آن در گلستان صورت گرفته است. طرح به نقشه رایانه‌ای بافت تبدیل شد تا هنرمندان ما، با توجه به مهارتشان در بافت از روی این نقشه‌ها، آن را اجرا کنند.

به گفته او، رج‌شمار این تابلوفرش ۴۴ است، تار و پود آن از پنبه تهیه شده و در بخش‌هایی از پرز نیز ابریشم به کار رفته است.

علیانی‌نژاد ادامه داد: حدود ۱۰۰ رنگ در این اثر استفاده می‌شود و رنگرزی نخ‌ها به روش سنتی و توسط هنرمندان مطرح کشور انجام شده است. انتخاب مواد اولیه و آماده‌سازی رنگ‌ها از مراحلی بود که با حساسیت زیادی دنبال کردیم.

نیمی از مسیر بافت طی شده است

مدیرعامل تعاونی ابریشم خزر درباره زمان‌بندی تولید بیان کرد: سفارش را از اواسط مردادماه به شرکت همکار سپردیم و بسته آماده بافت، شامل نقشه و نخ‌ها، اواخر شهریورماه به دست ما رسید. به دلیل اینکه کار برای شهدا بود، مجموعه همکار نیز همراهی کرد و طراحی و رنگرزی سفارش را خارج از نوبت انجام داد؛ درحالی‌که در روال معمول، این مراحل نیازمند انتظار در نوبت و صرف زمان بیشتری است.

او افزود: بافت از اواخر شهریورماه آغاز شد و پس از حدود یک ماه، نیمی از آن پیش رفته است. این تابلوفرش حدود ۷۵۰ رج دارد.

علیانی‌نژاد با اشاره به مراحل پس از بافت گفت: اثر پس از پایان بافت، برای پرداخت به تبریز فرستاده می‌شود. در این مرحله، پرزهای اضافی چیده و سطح فرش پرداخت می‌شود. همچنین اگر نیاز باشد، برخی قسمت‌ها از جمله نوشته‌ها با پرداخت برجسته یا سه‌بعدی نمایان‌تر خواهند شد.

هم‌نشینی چند هنر در حاشیه‌ای برای یک یادگار

او درباره ویژگی‌های تکمیلی اثر توضیح داد: برای فاخرترشدن کار و تلفیق چند هنر، پیشنهاد دادم تابلوفرش در میان یک قاب‌بندی دوگانه قرار بگیرد و قرار شد در اطراف تابلوفرش، حاشیه‌ای به پهنای حدود ۱۵ سانتی‌متر اجرا شود.

علیانی‌نژاد افزود: برای این حاشیه، روی پارچه مخمل مشکی، نقوش اسلیمی و گل لاله طراحی کرده‌ایم که با جواهردوزی و گلدوزی تکمیل خواهد شد. مسئولیت اجرای این بخش را سکینه درزی بر عهده خواهد داشت و در نهایت، قاب دیگری پیرامون مجموعه قرار می‌گیرد تا اثر با ترکیبی از هنرهای مختلف آماده شود.

پیامی برای خانواده‌های شهدا و نسل‌های آینده

مدیرعامل تعاونی ابریشم خزر، فعالیت‌های فرهنگی این مجموعه را دارای پیشینه دانست و گفت: حدود سه سال پیش، برای ابراز ارادت به اهل‌بیت(ع)، با همکاری بافندگان تعاونی، تابلوفرشی با تمثال حضرت ابوالفضل‌العباس(ع) بافتیم. تولید آن اثر ۷۰۰ ساعت زمان برد و در سفر به کربلا، آن را به حرم مطهر حضرت عباس(ع) اهدا کردم.

او در پاسخ به پرسشی درباره احساسش نسبت به روز رونمایی تابلوفرش کنگره شهدا بیان کرد: آن روز قطعاً برای من ارزشمند و ماندگار خواهد بود. دوست دارم مردم و خانواده‌های شهدا بدانند این اثر با عشق و احترام و با دستان هنرمند بانوان استانمان خلق شده است تا یاد شهدا زنده بماند و پیام ایثار، فداکاری و وفاداری آنان به نسل‌های آینده منتقل شود.

دومین کنگره ملی ۴ هزار شهید استان گلستان، از سوم تا هفتم آبان‌ماه در گرگان برگزار می‌شود.