گمانه‌زنی تعیین عرصه و حریم محوطه باستانی کاروان‌زمین علی‌آبادکتول/ شناسایی آثار معماری قلعه و بخش‌های مسکونی در ارتفاعات البرز شرقی

به‌گزارش روابط‌عمومی اداره‌کل میراث‌فرهنگی، گردشگری و صنایع‌دستی گلستان، فریدون فعالی روز یکشنبه ۱۷ خردادماه ۱۴۰۵ از روند اجرای گمانه‌زنی تعیین عرصه و حریم محوطه باستانی کاروان‌زمین واقع در محدوده روستای غریب‌آباد شهرستان علی‌آبادکتول بازدید کرد.

مدیرکل میراث‌فرهنگی، گردشگری و صنایع‌دستی گلستان در حاشیه این بازدید بیان کرد: عملیات گمانه‌زنی این محوطه باستانی با مجوز پژوهشگاه میراث‌فرهنگی و گردشگری کشور و باهدف تعیین عرصه و حریم، شناخت ویژگی‌های فرهنگی و تاریخی محوطه و فراهم‌سازی بستر حفاظت اصولی از آن در حال انجام است.

او افزود: همکاران باستان‌شناس طی دو هفته گذشته با حفر 16 گمانه فعالیت خود را آغاز کرده‌اند و نتایج اولیه حاکی از وجود شواهد ارزشمند باستان‌شناسی در این منطقه است. تاکنون آثار معماری مرتبط با یک قلعه و بخش‌هایی از استقرارهای مسکونی شناسایی‌شده و کاوش‌ها برای شناخت بیشتر ساختارها و لایه‌های فرهنگی محوطه ادامه دارد.

فعالی گفت: در این مرحله، نمونه‌های حاصل از گمانه‌زنی موردمطالعه قرار می‌گیرد و فرآیند سال‌یابی و گاهنگاری داده‌های به‌دست‌آمده انجام می‌شود تا بتوان درباره قدمت دقیق محوطه با اطمینان بیشتری اظهارنظر کرد.

او خاطرنشان کرد: شواهد تاریخی موجود در سطح محوطه و مواد فرهنگی به‌دست‌آمده، که بخش عمده آن را قطعات سفال تشکیل می‌دهد، نشان می‌دهد این محوطه احتمالاً به دوره عصر آهن تعلق دارد. برآوردهای اولیه قدمت آن را در بازه‌ای حدود 1500 تا 2000 سال پیش از میلاد قرار می‌دهد، اما تاریخ دقیق آن پس از انجام مطالعات تخصصی و گاهنگاری علمی مشخص و اعلام خواهد شد.

مدیرکل میراث‌فرهنگی، گردشگری و صنایع‌دستی گلستان تصریح کرد: پس از پایان عملیات گمانه‌زنی، نقشه‌برداری و مستندسازی کامل محوطه انجام می‌شود و بر اساس نتایج به‌دست‌آمده، نقشه عرصه و حریم اثر تدوین خواهد شد. همچنین ضوابط حفاظتی و استحفاظی متناسب با ارزش‌های تاریخی این محوطه تهیه و برای تصویب به مراجع ذی‌ربط ارائه می‌شود.

او با تأکید بر اهمیت حفاظت از این محوطه تاریخی گفت: تمامی اقدامات اجرایی باهدف حفاظت پایدار از اثر انجام می‌شود و پس از پایان مطالعات، گمانه‌های ایجادشده مطابق ضوابط علمی سامان‌دهی خواهد شد. همچنین تلاش می‌کنیم پس از تکمیل پرونده، نقشه عرصه و حریم مصوب این محوطه از سوی کمیته حرایم وزارت میراث‌فرهنگی، گردشگری و صنایع‌دستی ابلاغ شود.

فعالی خاطرنشان کرد: با توجه به اینکه تاکنون در بخش‌های کوهستانی این منطقه بررسی‌های منظم باستان‌شناسی انجام نشده است، احتمال وجود آثار و محوطه‌های تاریخی دیگری در این محدوده وجود دارد و امیدواریم در بررسی‌های آینده بتوانیم ظرفیت‌های ناشناخته این منطقه را شناسایی و مستندسازی کنیم.

محوطه باستانی کاروان‌زمین در ارتفاعات البرز شرقی و در ارتفاع بیش از 2100 متر از سطح دریا قرار دارد. این محوطه در محدوده روستای غریب‌آباد شهرستان علی‌آبادکتول واقع‌شده و ازجمله محوطه‌های تاریخی ارزشمند واقع در عرصه جنگل‌های هیرکانی به شمار می‌رود.