گنبدکاووس، برخوردار از یک اکوسیستم کامل فرهنگی و گردشگری/ ظرفیت‌هایی که هنوز به محصول تبدیل نشده‌اند

به‌گزارش روابط‌عمومی اداره‌کل میراث‌فرهنگی، گردشگری و صنایع‌دستی گلستان، نشست تخصصی فعالان حوزه‌های میراث‌فرهنگی، گردشگری و صنایع‌دستی گنبدکاووس با هیأت اعزامی وزارت میراث‌فرهنگی، گردشگری و صنایع‌دستی عصر سه‌شنبه ۱۷ شهریورماه ۱۴۰۵ با حضور عبدالحکیم آق‌آرکاکلی نماینده مردم شهرستان گنبدکاووس در مجلس شورای اسلامی، محمدمهدی نصیری‌کناری مدیرکل امور استان‌ها و تشکل‌های مردم‌نهاد، مجید عبادی مدیرکل امور مجلس، طرح‌ها و لوایح، فرهاد عزیزی‌زلانی مدیرکل پایگاه‌های میراث ملی و جهانی، حسین خواجه‌بیدختی مدیرکل دفتر حمایت از تولید معاونت صنایع‌دستی وزارت میراث‌فرهنگی، گردشگری و صنایع‌دستی، محمد جهانشاهی دبیر کمیته ملی طبیعت‌گردی و گردشگری سبز کشور، سلیمان هاشمی معاون استاندار و فرماندار ویژه شهرستان گنبدکاووس، فریدون فعالی مدیرکل میراث‌فرهنگی، گردشگری و صنایع‌دستی گلستان، جمعی از مسئولان و فعالان سه حوزه تخصصی برگزار شد.

در این نشست، فعالان و مسئولان شهرستان مسائل و پیشنهادهای خود را در حوزه‌های میراث‌فرهنگی، توسعه گردشگری، بوم‌گردی، گردشگری مذهبی، صنایع‌دستی، موزه بزرگ گلستان، میراث جهانی گنبد قابوس و شهر تاریخی جرجان مطرح کردند و مدیران وزارتخانه نیز بر ضرورت تدوین اولویت‌ها و حرکت به سمت برنامه‌ای مشترک و اجرایی تأکید کردند.

گردشگری، مسیر اصلی توسعه گنبدکاووس

عبدالحکیم آق‌آرکاکلی نماینده مردم شهرستان گنبدکاووس در مجلس شورای اسلامی در این نشست گفت: با وجود همه ظرفیت‌ها و داشته‌های ارزشمند شهرستان گنبدکاووس، اعتقاد دارم یکی از اصلی‌ترین راه‌های توسعه این شهرستان، توجه جدی و هدفمند به صنعت گردشگری است.

او افزود: ظرفیت‌هایی در گنبدکاووس وجود دارد که در صورت برنامه‌ریزی و استفاده درست، می‌تواند این شهرستان را به یکی از قطب‌های مهم گردشگری تبدیل کند و زمینه تحول اقتصادی و اجتماعی منطقه را فراهم سازد.

نماینده مردم گنبدکاووس در مجلس شورای اسلامی بیان کرد: صنعت گردشگری از جمله بخش‌هایی است که می‌تواند در کوتاه‌ترین زمان ممکن، نقاط مختلف یک شهرستان و حتی استان را تحت تأثیر قرار دهد و زمینه ایجاد اشتغال، افزایش درآمد و رونق فعالیت‌های اقتصادی را فراهم کند.

آق‌آرکاکلی با اشاره به روند اجرای موزه بزرگ گلستان در گنبدکاووس گفت: همه دستگاه‌ها و مسئولان باید تلاش کنند برای موزه بزرگ گلستان یک ردیف اعتباری مشخص و مستقل پیش‌بینی شود.

او افزود: موزه بزرگ گلستان صرفاً یک پروژه شهرستانی نیست، بلکه یک پروژه عمرانی و فرهنگی در مقیاس استان است و همه باید برای تکمیل و بهره‌برداری از آن پیگیری و همکاری لازم را داشته باشند.

نماینده مردم گنبدکاووس در مجلس همچنین بر توسعه گردشگری مذهبی تأکید کرد و گفت: برای امامزاده یحیی بن زید(ع) باید یک طرح جامع ساماندهی در نظر گرفته شود که ضمن برخورداری از مجوزهای لازم، زمینه توسعه گردشگری مذهبی و ارتقای خدمات پیرامونی این مجموعه را فراهم کند.

بوم‌گردی می‌تواند اقتصاد و اشتغال روستاها را متحول کند

مجید عبادی مدیرکل امور مجلس، طرح‌ها و لوایح وزارت میراث‌فرهنگی، گردشگری و صنایع‌دستی نیز با اشاره به ظرفیت روستاهای شهرستان گفت: توسعه اقامتگاه‌های بوم‌گردی می‌تواند نقش مهمی در تحول اقتصاد روستاها ایفا کند.

او افزود: صنعت بوم‌گردی باید بیش از گذشته در روستاها توسعه پیدا کند، چراکه گسترش این نوع گردشگری علاوه بر حفظ هویت و ویژگی‌های بومی، موجب رونق اقتصادی و توسعه اشتغال در جوامع روستایی خواهد شد.

عبادی خاطرنشان کرد: توجه جدی به توسعه و رونق صنعت گردشگری، به‌طور طبیعی رونق اقتصادی شهرستان گنبدکاووس را نیز به همراه خواهد داشت و باید از ظرفیت‌های موجود برای ایجاد جریان پایدار گردشگر و درآمد در منطقه استفاده شود.

گنبدکاووس یک اکوسیستم کامل فرهنگی و گردشگری دارد

فرهاد عزیزی‌زلانی مدیرکل پایگاه‌های میراث ملی و جهانی وزارت میراث‌فرهنگی، گردشگری و صنایع‌دستی نیز گفت: تصور من این است که گنبدکاووس از یک اکوسیستم کامل و متنوع در حوزه‌های فرهنگی، تاریخی، گردشگری و صنایع‌دستی برخوردار است و ظرفیت‌های مختلف در این منطقه می‌توانند در کنار یکدیگر یک مجموعه منسجم و اثرگذار را شکل دهند.

او افزود: این منطقه به‌دلیل پیشینه تاریخی، فرهنگی و هویتی خود از مناطق خاص کشور محسوب می‌شود و آداب، رسوم و تنوع فرهنگی آن در کنار غنای تاریخی منطقه، ظرفیتی بسیار ارزشمند ایجاد کرده است.

عزیزی‌زلانی با بیان این‌که بخشی از ظرفیت‌های گنبدکاووس همچنان راکد مانده است، اظهار کرد: متأسفانه تاکنون از بسیاری از این ظرفیت‌ها به‌درستی استفاده نشده و داشته‌های حوزه‌های گردشگری، میراث‌فرهنگی و صنایع‌دستی شهرستان هنوز به محصولات قابل عرضه و قابل تجربه برای گردشگران تبدیل نشده‌اند.

مدیرکل پایگاه‌های میراث ملی و جهانی وزارت میراث‌فرهنگی، گردشگری و صنایع‌دستی، مختومقلی فراغی را یکی دیگر از ظرفیت‌های مهم منطقه دانست و گفت: مختومقلی فراغی یک ظرفیت بزرگ فرهنگی و تاریخی است، اما تاکنون نتوانسته‌ایم از این ظرفیت آن‌گونه که شایسته است برای گسترش ارتباطات و مراودات فرهنگی با کشورهای منطقه و سایر کشورها بهره‌برداری کنیم.

او تأکید کرد: گنبدکاووس را می‌توان یک منظر فرهنگی دانست؛ منطقه‌ای که مجموعه‌ای از مؤلفه‌های فرهنگی، تاریخی، قومی، معماری و اجتماعی را به‌صورت یکجا در خود جای داده است.

عزیزی‌زلانی با بیان این‌که میراث‌فرهنگی باید پویا باشد، گفت: میراث‌فرهنگی زمانی می‌تواند در خدمت توسعه قرار گیرد که در زندگی و اقتصاد منطقه حضور فعال داشته باشد و زمینه رشد و پویایی محیط پیرامونی خود را فراهم کند.

او با تأکید بر همکاری وزارت میراث‌فرهنگی با دستگاه‌های مختلف بیان کرد: ما با هیچ دستگاهی در مسیر توسعه پروژه‌ها مشکلی نداریم و نه‌تنها مانع رشد و توسعه هیچ پروژه‌ای نبوده‌ایم و نخواهیم بود، بلکه تلاش می‌کنیم با رعایت ضوابط، زمینه اجرای پروژه‌های توسعه‌ای را فراهم کنیم.

مدیرکل پایگاه‌های میراث ملی و جهانی وزارت میراث‌فرهنگی افزود: باید به بخش خصوصی کمک کنیم، به‌ویژه در شرایط فعلی کشور که بیش از گذشته نیازمند استفاده از توان، سرمایه و ظرفیت بخش خصوصی برای پیشبرد طرح‌های توسعه‌ای هستیم.

او بر ضرورت مشخص‌شدن نقشه راه شهرستان تأکید کرد و گفت: برنامه‌ها و اولویت‌های حوزه میراث‌فرهنگی، گردشگری و صنایع‌دستی گنبدکاووس باید به‌صورت مشخص تدوین و برای اجرای هرکدام زمان‌بندی تعیین شود تا بتوان روند پیشرفت آن‌ها را به‌طور مستمر پیگیری کرد.

عزیزی‌زلانی با اشاره به وضعیت میراث جهانی گنبد قابوس گفت: محیط پیرامونی این اثر به هیچ‌وجه در حد و اندازه و شأن یک بنای ثبت جهانی نیست و باید برای ساماندهی و ارتقای آن اقدام جدی صورت گیرد.

او افزود: این موضوع صرفاً وظیفه یک دستگاه نیست و باید با هم‌افزایی، هماهنگی و مشارکت سایر دستگاه‌ها، شأن و منزلت متناسب با جایگاه جهانی گنبد قابوس به این مجموعه و محیط پیرامونی آن بازگردانده شود.

مدیرکل پایگاه‌های میراث ملی و جهانی وزارت میراث‌فرهنگی همچنین شهر تاریخی جرجان را یکی از مهم‌ترین ظرفیت‌های فرهنگی و تاریخی گنبدکاووس دانست و تأکید کرد: این محوطه تاریخی ارزشمند از ظرفیت بالایی برای پژوهش، معرفی، جذب گردشگر و توسعه فرهنگی منطقه برخوردار است و باید توجه ویژه‌ای به آن شود.

گنبد قابوس نیازمند ردیف اعتباری مستقل است

فریدون فعالی مدیرکل میراث‌فرهنگی، گردشگری و صنایع‌دستی گلستان نیز گفت: شهرستان گنبدکاووس به‌واسطه برخورداری از میراث تاریخی و فرهنگی ارزشمند، برای مجموعه میراث‌فرهنگی استان از اهمیت بسیار بالایی برخوردار است.

او با اشاره به ضرورت تأمین پایدار اعتبارات میراث جهانی گنبد قابوس افزود: این اثر جهانی نیازمند یک ردیف اعتباری مستقل است تا بتوان برنامه‌های مرمت، حفاظت، پایش و ساماندهی آن را به‌صورت مستمر و بر اساس یک برنامه مشخص دنبال کرد.

فعالی همچنین موزه بزرگ گلستان در گنبدکاووس را یکی از ظرفیت‌های مهم اما مغفول‌مانده استان عنوان کرد و گفت: نباید به این پروژه صرفاً با نگاه شهرستانی نگریست، چراکه موزه بزرگ گلستان پروژه‌ای متعلق به کل استان است.

مدیرکل میراث‌فرهنگی، گردشگری و صنایع‌دستی گلستان افزود: استان گلستان با توجه به غنای تاریخی و تنوع آثار فرهنگی و باستانی خود، نیازمند یک موزه فاخر در این سطح و ظرفیت است و تکمیل موزه بزرگ گلستان می‌تواند بخش مهمی از این نیاز را پاسخ دهد.

فعالیت بیش از ۷۴۵۰ هنرمند صنایع‌دستی در گنبدکاووس

سلیمان هاشمی معاون استاندار و فرماندار ویژه شهرستان گنبدکاووس نیز در این نشست گفت: گنبدکاووس ظرفیت‌های بسیار خوبی در سه حوزه میراث‌فرهنگی، گردشگری و صنایع‌دستی دارد و استفاده هدفمند از این ظرفیت‌ها می‌تواند به رونق اقتصادی و توسعه شهرستان کمک کند.

او با اشاره به بازدیدهای انجام‌شده در نخستین روز حضور هیأت اعزامی وزارت میراث‌فرهنگی در شهرستان افزود: امروز از میراث جهانی گنبد قابوس، پایگاه ملی شهر تاریخی جرجان و کارخانه تاریخی پنبه ایران، شهر باستانی جرجان و روند اجرای موزه بزرگ گلستان با هدف بررسی ظرفیت‌ها و مسائل مرتبط با توسعه گردشگری و حفاظت از میراث شهرستان بازدید شد.

هاشمی با اشاره به غنای تاریخی شهرستان بیان کرد: گنبدکاووس از ظرفیت‌های بسیار ارزشمند و متنوعی در حوزه میراث‌فرهنگی برخوردار است و این داشته‌ها می‌توانند در کنار ظرفیت‌های گردشگری و فرهنگی به مزیتی مهم برای توسعه منطقه تبدیل شوند.

معاون استاندار و فرماندار ویژه شهرستان گنبدکاووس همچنین با اشاره به جایگاه صنایع‌دستی شهرستان گفت: بیش از ۷۴۵۰ هنرمند صنایع‌دستی در ۵۲ رشته در شهرستان گنبدکاووس فعالیت دارند و به تولید محصولات متنوع صنایع‌دستی مشغول هستند که این ظرفیت گسترده، ضرورت توجه به بازار فروش، معرفی محصولات و حمایت از هنرمندان را دوچندان می‌کند.

در نخستین روز سفر هیأت اعزامی وزارت میراث‌فرهنگی، گردشگری و صنایع‌دستی به شهرستان گنبدکاووس، اعضای این هیأت به همراه مسئولان استانی و شهرستانی از میراث جهانی گنبد قابوس، بنای تاریخی کارخانه پنبه ایران، عرصه و پایگاه ملی شهر تاریخی جرجان و روند عملیات اجرایی موزه بزرگ گلستان در گنبدکاووس بازدید کردند و مسائل، نیازها و ظرفیت‌های هر یک از این مجموعه‌ها به‌صورت میدانی مورد بررسی قرار گرفت.